29Th5
TỘI KHÔNG CỨU GIÚP NGƯỜI ĐANG TRONG TÌNH TRẠNG NGUY HIỂM ĐẾN TÍNH MẠNG ĐIỀU 132 BLHS 2015
Không cứu giúp người đang trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng là gì? Người không cứu giúp người đang trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng có phạm tội không? Mức xử phạt đối với hành vi này được quy định như thế nào? Hãy cùng Luật Huy Hoàng tìm hiểu vấn đề pháp lý trên trong bài viết sau
1. Khái niệm
Tội không cứu giúp người đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng là hành vi thấy người khác đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng, tuy có điều kiện mà không cứu giúp dẫn đến hậu quả người đó chết.
Tội danh này được quy định tại Điều 132 Bộ luật hình sự 2015 (sửa đổi bổ sung năm 2017) như sau:
“1. Người nào thấy người khác đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng, tuy có điều kiện mà không cứu giúp dẫn đến hậu quả người đó chết, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:
a) Người không cứu giúp là người đã vô ý gây ra tình trạng nguy hiểm;
b) Người không cứu giúp là người mà theo pháp luật hay nghề nghiệp có nghĩa vụ phải cứu giúp.
3. Phạm tội dẫn đến hậu quả 02 người trở lên chết, thì bị phạt tù từ 03 năm đến 07 năm.
4. Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.”
2. Dấu hiệu pháp lý
a. Khách thể của tội phạm
Tội không cứu giúp người đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng đã xâm hại tới tính mạng của người khác một cách gián tiếp. Ở đây là quyền được sống, được pháp luật bảo vệ về tính mạng, sức khoẻ, danh dự, nhân phẩm. Người phạm tội đã không tuân thủ quy tắc xử sự được pháp luật quy định nên đã làm người khác chết.
b. Chủ thể của tội phạm
Chủ thể của tội này phải thoả mãn hai yếu tố:
+ Là người từ đủ 16 tuổi trở lên, có năng lực trách nhiệm hình sự
+ Là người có điều kiện, khả năng cứu giúp người khác đang trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng. nếu không có đủ điều kiện cứu giúp/ khả năng cứu giúp thì không thể truy cứu trách nhiệm hình sự với người không cứu giúp.
c. Mặt khách quan của tội phạm
– Hành vi khách quan
+ Hành vi không cứu giúp người trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng.
Tình trạng nguy hiểm đến tính mạng là khi người này đang bị đe dọa tính mạng, nếu không được hỗ trợ sẽ tử vong. Nguyên nhân gây ra tình trạng này có thể do nhiều yếu tố khách quan: tai nạn giao thông, tai nạn lao động, tình trạng bệnh tật nguy hiểm, … hoặc do người đó tự gây ra (tự sát).
– Hậu quả: Nạn nhân tử vong mà nguyên nhân là do không được cứu giúp kịp thời. Nếu nạn nhân không tử vong thì không đủ cẩu thánh tội phạm này.
d. Mặt chủ quan của tội phạm
Tội phạm thực hiện dưới hình thức lỗi vô ý hoặc lỗi cố ý gián tiếp.
*Hình phạt
– Người nào thấy người khác đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng, tuy có điều kiện mà không cứu giúp dẫn đến hậu quả người đó chết, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.
– Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:
+Người không cứu giúp là người đã vô ý gây ra tình trạng nguy hiểm;
+ Người không cứu giúp là người mà theo pháp luật hay nghề nghiệp có nghĩa vụ phải cứu giúp.
– Phạm tội dẫn đến hậu quả 02 người trở lên chết, thì bị phạt tù từ 03 năm đến 07 năm.
– Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
3. Thời hiệu truy cứu TNHS với tội không cứu giúp người đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng
Căn cứ theo Điều 27 Bộ luật Hình sự 2015 quy định về thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự với tội không cứu giúp người đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng như sau:
– Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự là thời hạn do Bộ luật Hình sự 2015 quy định mà khi hết thời hạn đó thì người phạm tội không bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
– Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự được quy định như sau:
+ 05 năm đối với tội phạm ít nghiêm trọng;
+ 10 năm đối với tội phạm nghiêm trọng;
+ 15 năm đối với tội phạm rất nghiêm trọng;
+ 20 năm đối với tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.
– Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự được tính từ ngày tội phạm được thực hiện. Nếu trong thời hạn quy định tại khoản 2 Điều 27 Bộ luật Hình sự 2015, người phạm tội lại thực hiện hành vi phạm tội mới mà Bộ luật Hình sự 2015 quy định mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội ấy trên 01 năm tù, thì thời hiệu đối với tội cũ được tính lại kể từ ngày thực hiện hành vi phạm tội mới.
Nếu trong thời hạn quy định tại khoản 2 Điều 27 Bộ luật Hình sự 2015, người phạm tội cố tình trốn tránh và đã có quyết định truy nã, thì thời hiệu tính lại kể từ khi người đó ra đầu thú hoặc bị bắt giữ.
Như vậy, nếu phạm tội ở khung 1 thì thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự là 05 năm kể từ khi tội phạm được thực hiện; phạm tội ở khung 2, 3 thì thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự là 10 năm kể từ khi tội phạm được thực hiện. Nếu có hành vi phạm tội mới, trốn tránh thì thời hiệu sẽ được tính lại theo quy định.
4. Phân biệt tội giết người (Điều 123) với tội không cứu giúp người đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng
Tội giết người và tội không cứu giúp người đang trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng có những điểm khác nhau cơ bản sau:
| Tiêu chí so sánh | Tội giết người | Tội không cứu giúp người đang trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng |
| Cơ sở pháp lý | Điều 123 BLHS 2015 | Điều 132 BLHS 2015 |
| Chủ thể | Người từ đủ 14 tuổi trở lên có năng lực trách nhiệm hình sự | Người có năng lực trách nhiệm hình sự và từ đủ 16 tuổi trở lên |
| Khách thể | Quan hệ nhân thân mà nội dung là quyền sống của con người, đối tượng tác động của tội phạm là con người | Đối tượng tác động là xử sự cứu giúp người đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng |
| Hành vi khách quan | Có hành vi tước đoạt mạng sống của người khác. Thể hiện qua hành vi dùng mọi thủ đoạn nhằm làm cho người khác chấm dứt sự sống. – Hành vi làm chết người được thực hiện ở dạng hành động hoặc không hành động. | – Có hành vi không cứu giúp người khác khi thấy người đó đang ở trong tình trạng nguy hiểm. – Tội phạm thực hiện bằng hành vi không hành động, người phạm tội biết người khác đang trong tình trang nguy hiểm đến tính mạng nếu không được cứu giúp ngay thì hậu quả chết người có thể xảy ra. – Cách thức mà chủ thể biết được tình trạng nguy hiểm của nạn nhân có thể do nhìn thấy nghe thấy hay cảm nhận được tín hiệu về tình trạng nguy hiểm đối với nạn nhân hoặc biết được nguồn đó từ một nguồn khác (Nghe người khác nói) – Dấu hiệu bắt buộc: phải gắn liền với việc người đó có điều kiện cứu giúp nạn nhân. Tức là, chủ thể có đủ khả năng và điều kiện để thực hiện hành vi cứu giúp nạn nhân và việc thực hiện hành vi này không gây nguy hiểm cho chủ thể. |
| Hậu quả | Hậu quả nạn nhân chết không phải là dấu hiệu bắt buộc | Hậu quả nạn nhân chết là dấu hiệu bắt buộc |
| Lỗi | Lỗi cố ý trực tiếp hoặc cố ý gián tiếp | Lỗi cố ý gián tiếp |
| Hình phạt | 1. Người phạm tội bị phạt tù từ 12 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình khi thực hiện tmột trong các trường hợp sau đây a) Giết 02 người trở lên; b) Giết người dưới 16 tuổi; c) Giết phụ nữ mà biết là có thai; d) Giết người đang thi hành công vụ hoặc vì lý do công vụ của nạn nhân; đ) Giết ông, bà, cha, mẹ, người nuôi dưỡng, thầy giáo, cô giáo của mình; e) Giết người mà liền trước đó hoặc ngay sau đó lại thực hiện một tội phạm rất nghiêm trọng hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng; g) Để thực hiện hoặc che giấu tội phạm khác; h) Để lấy bộ phận cơ thể của nạn nhân; i) Thực hiện tội phạm một cách man rợ; k) Bằng cách lợi dụng nghề nghiệp; l) Bằng phương pháp có khả năng làm chết nhiều người; m) Thuê giết người hoặc giết người thuê; n) Có tính chất côn đồ; o) Có tổ chức; p) Tái phạm nguy hiểm; q) Vì động cơ đê hèn. 2. Phạm tội không thuộc các trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, thì bị phạt tù từ 07 năm đến 15 năm. 3. Người chuẩn bị phạm tội này, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm. 4. Người phạm tội còn có thể bị cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm, phạt quản chế hoặc cấm cư trú từ 01 năm đến 05 năm | 1. Người nào thấy người khác đang ở trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng, tuy có điều kiện mà không cứu giúp dẫn đến hậu quả người đó chết, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm. 2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm: a) Người không cứu giúp là người đã vô ý gây ra tình trạng nguy hiểm; b) Người không cứu giúp là người mà theo pháp luật hay nghề nghiệp có nghĩa vụ phải cứu giúp. 3. Phạm tội dẫn đến hậu quả 02 người trở lên chết, thì bị phạt tù từ 03 năm đến 07 năm. 4. Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm. |
5. Dịch vụ pháp lý Luật Huy Hoàng
Với đội ngũ luật sư giỏi, giàu kinh nghiêm, LUẬT HUY HOÀNG tự hào là đơn vị cung cấp dịch vụ pháp lý uy tín, tận tâm, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho đương sự.
+Tư vấn hồ sơ vụ án, đánh giá tính chất hành vi vi phạm và đưa ra định hướng giải quyết
+Cùng khách hàng làm việc với cơ quan nhà nước, Tòa án khi có yêu cầu
+Hỗ trợ soạn thảo văn bản, đơn từ, thay mặt khách hàng tranh tụng tại Tòa án, …
Cùng nhiều dịch vụ pháp lý khác.
Mọi thắc mắc cần giải đáp hoặc muốn trải nghiệm dịch vụ pháp lý vui lòng liên hệ chúng tôi theo thông tin sau:
